Authors Posts by Umthunywa Online

Umthunywa Online

5433 POSTS 0 COMMENTS

0 136

P Mpofu

Ugwalo — Ugqozi Lwezimbong

Imbongi – J Falala 

 

NGAMANYE amazwi indumela ngamahungahunga. Imbongi lamhla isethulela udaba ngendumela, amahungahunga.

Iyawababaza imbongi amahungahunga yikho nje iwethula ngesibabazo isithi: “Ye! We ndumela wendumela” okutshengisa ukuthi kuyisimanga ukwenza kwendumela. Siyatshelwa ukuthi imikhosi eminengi izwakala ngendumela. Imikhosi ngebika ububi kodwa isimanga yikuthi ingakafiki ngeqiniso layo ihle izwakale ngendumela. Ahle ezwakale amahungahunga ethi kulento enje eyenzakeleyo.

Amazw’ amahle abantu bengakawaboni ahle azwakale ngendumela ukuthi kulamazwe amahle endaweni ethile.

Amazwe amakhulu lawo abantu bengakafiki kuwo ahle ezwakale ngendumela.

Ngakucela labantu, abantu ababi labo bazwakala ngendumela kanti ngakwelinye icele abantu abahle labo bazwakala ngendumela. Indumela kukhanya yizo ezihambisa izindaba masinyazana.

Ulutho lusavela nje indumela isiluthethe kudala. Yilo loluya ulutho lolo seluzwakale endlebeni ezikude.

Ulutho lusavela, lungakathutshi ukuthi lube mgceke indumela isilugijimisile kwayazwakala kude. Lolo lutho luthi soluzwakala indawana yonke sebevele sebelodletshana ngenxa yamahungahunga.

Imbongi kayizizwisisi ezikandumela ngoba kayiziqedisisi. Lokhu kuzwakala ngala amazwi: “Hay’ezakho we ndumela’’. Iyamangala imbongi ngendumela ngoba kuthi lamacebo wonke esacetshwa ezwakale esexoxwa layizihambi. Ngenye indlela kutsho ukuthi kazakhi isizwe indumela nxa kuyakuthi ulutho lusabunjwa luzwakale seluxoxwa yizihambi.

Akulamfihlo elizweni ngenxa yendumela ngoba nxa zibuzwa izihambi lokho ezixoxa ngakho zithi: “Lokho sikuzwe ngendumela.”

Ngalokhu-ke yisimanga indumela okwenza imbongi ibuze indumela ukuthi ilendlebe enganani njalo ezingaki: “Kanti wen’undleb’inganani? Kanti wen’ undlebe zingaki?” Izinto okuthiwa zizwiwe ngendumela zinengi kakhulu yikho imbongi ibuza ukuthi yena ndumela lowo ulendlebe enganani njalo zingaki njengoba ekhanya esazi konke.

Ngenxa yendumela akuladaba olulala phansi lungaze lwezwakala. Imbongi iyakuqinisa lokho ngokubuza indumela, “Kanti wen’ udaba alulali phansi na?”

Ngumbuzo ongadingimpendulo lo ositshela ukuthi ngenxa yendumela akuladaba olukhulunywa luthule lunjalo lungamemethekanga.

Lapho okuhlangene khona abantu zindumela kuphela ezixoxwayo. Emidlalweni yonke zindumela kuphela eziphumayo abantu betshelana lokho abakuzwe kusasungulwa nje.

Emacaweni lakho akusileli ngoba lakho kuxoxwa ngendumela.

Labasematshwaleni labo baziphethe indumela bexoxa ngazo.

Abasemalimeni labo besebenza ndawonye baxoxa ngazo indumela, indaba ezisacetshwayo.

Iyababaza imbongi ngayendumela: We ndumela we ndumela.” Imbongi ikhuza undumela ukuthi ake ayekelane lendaba zabafowabo kanye lezaboyise labonina.

0 117

SIYAHLANGANA kule iviki bafundi abahle. Ngikholwa liqhuba kuhle emsebenzini wenu wesikolo.

Nanzi impendulo zamalibho ebengilitshiyele wona kuviki ephelileyo:

a. ngumqamelo

b. lugagu

c. lidelele

d. yintwala

e. lizulu

Esintwini okhokho babenanzelela ukuziphatha kwenyamazana babe sebesungula izaga kanye lezitsho ngenhloso yokufundisa, ukuxwayisa, ukulaya kanye lokulimukisa abantu ngokuziphatha okuthile.

Kuyabe kutshiwo umuntu onjani nxa kuthiwa:

1. Umlomo wakhe kawuhlalwa mpukane

2. Uncweba ufudu lubhense

3. Usenga lezimithiyo

4. Uluma ephozisa

5. Wadlula zisengwa

6. Uyanyenyezwa

7. Ulenhliziyo elengayo

Kasihlanganeni kuviki ezayo sihlolana ukuze sibone ukuba siyasazi na isiNtu sethu. 

-Bafundi thumelani impendulo zenu kunombolo lezi 0773675473 kumbe ku-0776710190 ngeWhatsApp loba ngeSMS.

-Ufake ibizo lesibongo sakho, ukuthi ukuliphi ibanga lokuthi ufunda kusiphi isikolo.

-Thumela njalo lomfanekiso wakho. Kuphephandaba lakuviki ezayo sizafaka impendulo kanye lezithombe zenu.

0 119

C Dube

“AYIHLABI Ngakumisa”. Ekuzalweni kwakhe uNkosi wayengaqedakali ukuthi uyinto bani.

Ugogo uMaNsingo loMaKhuphe babebona kufanele kulandelwe isintu ukuthi nxa kuzelwe umntwana otshengisa ubulima obuphezulu kakhulu kwakumele aklinywe asiwe kogoqanyawo.

Njengokutsho kwethu ngaphambili ukuthi usane lolo lwasilela unina uMaNdlovu owanquma ukuthi wayezaphila umntwana kanti lomyeni wakhe uKhumalo wayezatshaya khonapho athi umntwana uzaphila.

Waphila uNkosi lanxa nje esemncane watshengisa ubuyelele kodwa wenela ukuthi asiwe esikolo waguquka wenelisa ukuzenzela izinto.

Wenelisa ukufunda kuhle encinta abanye abantwana ayefunda labo.

Emaphethelweni ogwalo usephumelele usengophiwa imendulo enzelwe idili elikhulu ngakwabo.

Usebukwa ngemisebenzi emihle ayenzileyo njalo usenikwa lemisebenzi, into eyayingacatshangelwa ukuthi angayenza.

Wayekhangelelwa phansi uNkosi ngabantu abanengi, abanye abafana behlekisa ngaye ekweluseni kugoqela uVikinduku owayesebenza ngakibo.

Sizwa uTshili ekhuluma amagama amahle ayevela kumphathi wesikolo sabo. Ukubeka ngale indlela uTshili: “Ungithumile umphathi wesikolo sethu ukuthi ngizembongela ebazalini bakajaha ngokuvuma kwabo ukuthi imqatshe iZimcare. Ngiyalithembisa ukuthi sizasebenza laye kuhle. Okunye njalo okuthiwe ngilazise ngakho yikuthi sesilungise labako Irvine Chicken Breeders ukuthi uNkosi uzabe esiyasebenza khona kabili ngeviki. 

“Lokhu sizabe sikwenzela ukuthi afunde ukusebenza labantu angabaziyo lokuthi abanini baleyo khampani babone ukuthi uyawuqedisisa umsebenzi wezinkukhu. Ngaleyondlela-ke silethemba lokuthi bangagcina bemqatsha.”

Waqhubeka uTshili ngombiko kamphathi wesikolo othi yisifiso sabo ukuthi abantwana ababafundisayo bengapheleli kuyo iZimcare.

Waqhubeka ethi bafuna imfundo ibavulele amasango emisebenzini njengabo bonke abanye abantu abafundele imisebenzi.

Wayaphambili umphathisikolo ethi uyadana kakhulu ukuthi okwamanje kunzima ukuthi abantwababo bangene imisebenzi emafemu.

Wathi lokho kubangelwa yikuthi abantu abanengi bacabanga ukuthi abantwana laba zinhlanya ezifanele ukuhlala zivalelwe esibhedlela sabahlanyayo iNgutsheni.

Waqhubeka ethi uthemba ukuthi bonke ababelapho mhlalokho babefundile ukuthi akunjalo. Wathi bayafunda abantwana abanjengoNkosi nxa beliphiwe ithuba lokufunda.

Esengezelela wathi asebefundile bayaqatsheka basebenze ngokuzinikela okukhulu.

Ukutshengisa ukuthi abantwana abanjengoNkosi bangabantu labo abalakho ukuphumelela empilweni basebenze, uTshili waphetha amazwi kamphathisikolo ngokuphosa isicelo kuzulu owayelapho.

Wathi kubo bonke ababelapho aluba ekhona owazi izindawo ezifuna izisebenzi ezithembekileyo ezokulima imibhida, ukufuya inkukhu, ukugoqa amakhothihenga lokunye okunjalo, wathi kathintane labo eZimcare bamuphe abantu bokuqatsha.

Konke lokhu kutshengisa ukuthi baphilile njalo baphelele abantwana abafunda kuzikolo zeZimcare.

Ubona okungayisikho nxa ubakhangele ucabange ukuthi akulalutho oluhle abangalwenza kodwa nangu uNkosi usenze izimanga waphumelela okwamagama.

Ngalokho-ke, ayihlabi ngakumisa. Sizezwa ukuthi uthini yena uNkosi kunsuku ezizayo.

0 392

Musa Janga lo Thokozile Mbedzi

KUDABA olusabhayikopo yeNigeria kulombalisi obeseqhatshwe esikolo seManama Primary kuwadi 17 esigabeni seGohole othe esiyaqala umsebenzi abazali akade besemhlanganweni bamxotsha njengenja ngoba becabangela ukuthi ulemimoya engalunganga eye satanism.

0 106
Iqembu leFilabusi United

Bongani Ndlovu 

BEKUNGABIZWA ozwayo ngempelaviki edluleyo iqembu leFilabusi United lihlangana lomphakathi wakule indawo ngenhloso yokuthola usekelo.